Türkçe English العربية русский

Üroloji

Yedi Cihan Sağlık
31 Ekim 2014

Türkiye’de Üroloji

Üroloji Anabilim Dalı diğer Tıp’ın diğer bilim alanlarına göre teknolojik gelişmelerden en fazla etkilenen ve tedavi yöntemleri en hızlı değişen bölümüdür. Önceki yıllarda yapılan açık ameliyatlar azalmış, ameliyatsız tedaviler ve minimal invaziv diye adlandırılan operasyonlar yaygınlaşmıştır.

Üriner taş hastalığı:

Üriner sistem(İdrar yolları: böbrekler, üreterler, mesane ve üretra) taş hastalığı en sık görülen ürolojik hastalıkların birisidir. Böbrekler başta olmak üzere idrar yollarında neden taş oluştuğunu açıklamak için çok geniş çalışmalar yapılmış, sebebin çok faktörlü olduğu tespit edilmiştir. Ancak halen aydınlatılmamış taraflar olup çalışmalar devam etmektedir. Taş tedavisinde ise son iki-üç dekatta büyük gelişmeler olmuştur. Açık operasyonlar yerini dışarıdan şok dalgalarıyla taşı tedavi etme, endoskopik ve perkütan operasyonlara bırakmıştır. Taşın yerine, büyüklüğüne, idrar yollarına yaptığı etkiler göre tedavi seçilmektedir.

SWL(Shock wave lithotripsy): 2 cm den küçük böbrek taşlarının tedavisinde kullanılmaktadır. Üreter ve mesane taşlarında da kısmen yeri vardır.

Üreteroskopik taş tedavisi: Semirigit(sr-URS) veya fleksibl(f-URS) aletlerle endoskopik olarak taşı kırma yöntemidir. Semirigit aletler özellikle üreter alt ucu ve orta üreter taşlarını kırmada kullanılır. Taşları ballistik enerji(Pnomotik) ile veya laser enerjisi kullanarak kırmak mümkündür. Uygun hastalarda üst üreter taşlarını kırmada kısmen semirigit aletler yer bulsa da üst üreter taşları ve böbrek taşları fleksibl üreterorenoskop(f-URS) ile ve Holmium Laser enerjisi kullanılarak kırılır. F-URS ile yapılan Retrograd intrarenal Cerrahi(RIRS) yan etkileri az olan ancak çok etkin bir tedavi yöntemidir. Vücutta hiçbir kesi yapmadan üretral meadan girilerek böbreklere kadar ulaşılır ve holmium laserle taşlar kırılarak tedavi sağlanır.

Perkütan Taş tedavisi: Böbreklere bir iğne kalınlığında cihazlarla(micro-PNL), veya daha kalın cihazlarla(ultramini-PNL, mini-PNL ve standart PNL) girilerek böbrekteki taşların tedavisi yapılır. Hastaya ve taşa ait özelliklere göre hangi boyutta cihazla tedavi edileceği kararı verilir. Ultrasonografi veya radyoskopi rehberliğinde tedavi uygulanır.

Ürogenital sistem Kanserleri:

Bu konuda da teknolojik gelişmeler tedavileri önemli ölçüde hasta yararına değiştirmiştir. Laparoskopik ve robotik operasyonlar bu konuda çok önemli yararlar sağlamıştır.

Böbrek üstü bezlerinin fonksiyonel kitleleri ve kanserleri:,

Ulaşılması relatif zor olan organlardır. Operasyonları artık laparoskopik olarak yapılmakta; kanama gibi sıkıntılar azalmakta, birkaç delikte operasyom tamamlandığı için hasta yarası çok küçük olup hasta ağrısı az, iyileşmesi hızlı olmaktadır.

Böbrek kanserleri:

Yeni görüntüleme cihazları sayesinde böbrek kanserlerinin çoğu henüz çok büyümemişken tespit edilmekte ve böbrek alınmadan, laparoskopik organ koruyucu cerrahi ile sadece tümörlü doku alınarak tedavi sağlanmaktadır. Hasta riskleri sebebiyle operasyona uygun değilse veya operasyon istemiyorsa Radyofrekans ablasyon(RF) gibi minimal invazif yöntemlerle kanser kontrolü sağlanır. Eğer böbrek kanserine daha geç evrede tanı konulmuş ise böbreğin tamamının tümörlü doku ile birlikte alınması gerekmektedir. Laparoskopik yöntemler hastanın normal hayatına daha hızlı dönmesi avantajı sunmaktadır.

Üreter ve böbrek pelvisi kanserleri:

Erken evrede yakalanırsa f-URS ve laser ablasyon ile endoskopik tedavi ve takipleri yapılmaktadır. Ancak ilerlemiş hastalık sözkonusu ise laparoskopik nefroüreterektomi yapılmaktadır.

Mesane Kanserleri:

Hastaların %75-80 i yüzeyel evrede genellikle kanama nedeniyle başvurur. Endoskopik tedavi ve takipleri yapılır. Eğer evresi mesane kasına invazif hastalığa ilerler ise veya en başla ileri evre mesane kanseri tespit edilirse mesanenin tamamen alınması(Radikal sistektomi) ve barsaktan yeni yol(ileal loop) veya yeni mesane(kontinan neobladder) oluşturulması gerekebilir. Mesane kanserlerinin tedavisinde laparoskopik ameliyatların yanında açık operasyonların yeri halen devam etmektedir.

Prostat Kanserleri:

Erkeklerde en sık görülen ikinci kanser türüdür. Erken teşhis önemlidir. Erken teşhiste parmakla rektal muayene(DRE) ve PSA testi önemlidir. Şüpheli olgulara prostat biyopsisi yapılır. Prostat kanseri teşhisli hastaların evrelemesi yapılır. Lokal hastalıkta küratif tedaviler önerilir. Açık cerrahi yanında laparoskopik ve robotik radikal prostatektomi hastalıktan kür için en sık tercih edilir. Uygun hasta seçimiyle birlikte HIFU(High Intencity Focused Ultrason)alternatifi sunulur.

Testis Kanserleri:

Fizik muayene, USG başta görüntüleme yöntemleri ve kan testleri ile hızlı değerlendirme sonrası kanser tespit edilirse Radikal orşiektomi yapılır. Çıkan patoloji sonucuna göre görüntüleme yöntemleri ve kontrol kan testleri sonrası değerlendirme tamamlanır; ya hasta gözleme alınır, ya kemoterapi veya radyoterapi yapılarak kontrollere başlanır.  Tedavi sonrası batında kalan kitlelerde retrperitoneal lenf node disseksiyonu yapılır.

Çocuk Ürolojisi:

Üreteropelvik bileşke darlığı, vezikoüreteral reflü, obstrüktif/reflüksif megaüreter, Posterior Üretral valv(PUV) inmemiş testis, böbrek tümörleri gibi hastalıklarda endoskopik ve laparoskopik tedaviler yapılır. Hipospadias, herni gibi konjenital hastalıklarda uygun cerrahi yöntemlerle tedavi edilmektedir.

Kadın Ürolojisi:

İnkontinans kadın cinste erkeklerden daha sık görülmektedir. İnkontinas tedavisinde birçok minimal invazif yöntemler(TOT, Mini-sling, TVT ) mevcut olup, bunların yan etkileri az ve etkinliği yüksektir. Pelvik organ prolapsuslarında ve veziko vajinal fistül hastalarında laparoskopik yöntemlerle tedavi yapılmaktadır. İlaç tedavilerine cevap vermeyen aşırı aktif mesanelerin tedavisi Botox enjeksiyonu ile yapılmaktadır.

Androloji:

Erkek iktidarsızlığında profesyonel bilimsel değerlendirme şarttır. Uygun hastalarda ilaç tedavileri olumlu sonuçlar verir. Oral yada enjektabl ilaç tedavilerinin yeterli olmadığı daha ciddi durumlarda penil protez konulması gerekir. Tek parça, iki veya üç parçalı penil protezler la tedavi edilen hastaların takipleri de önemlidir.

İnfertilite erkek kaynaklı ise uygun bilimsel değerlendirme sonrası nasıl tedavi edileceğine karar verilir. Medikal ve cerrahi tedavi alternatifleri olduğu gibi bazı hastalarda invitro fertilizasyon(IVF), Testiküler Sperm Extraction(TESE) ve intrasitoplasmik sperm injection(ICSI) yapılmaktadır.

Prostat hastalıkları

BPH: Erkeklerde 50 yaş üzeri en sık görülen hastalıkların birisidir. Şikâyetler dinlenerek derecelendirilir. Hastalık hafif, orta veya ciddi şikâyetlere yol açabilir. Digital Rectal Examination)DRE sonrası gerekli testler yaptırılarak (TİT, üre, kreatinin, PSA, Üroflowmetri ve USG) izlem veya tedavi kararı verilir. Tedavi gerekenlerde ilaç tedavisi birinci alternatiftir. Ancak BPH kanama, hidroüreteronefroz, üriner enfeksiyon, mesane taşı gibi ek patolojilerle birlikte olma, sondasız idrar yapamamaya sebep oldu ise veya ilaç tedavileri ile hastanın semptomları gerilemedi devam ediyor  ise direkt endoskopik cerrahi tedaviler önerilir(TUR-P). BPH tedavisi için yapılan operasyonlarda klasik monopolar enerji, bipolar enerji veya Laser enerjisi kullanılır.

© 2014 Yedi Cihan - Telif hakları tarafımızca saklıdır.       Web Tasarım